Co się zmieniło od 5 marca 2026 r.

Ustawa z 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (Dz.U. 2026 poz. 203) weszła w życie 5 marca 2026 r. Zmieniła ustawę o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom (dalej: ustawa o powierzaniu pracy).

Cudzoziemiec korzystający z ochrony czasowej ma swobodny dostęp do rynku pracy. Nie potrzebuje zezwolenia na pracę ani oświadczenia (art. 3 ust. 1 pkt 12 ustawy o powierzaniu pracy). Pracodawca musi jednak złożyć powiadomienie o powierzeniu pracy (art. 5a).

Przez 3 lata od 5 marca 2026 r. te same zasady stosuje się do obywateli Ukrainy, którzy przebywają legalnie w Polsce, ale nie korzystają z ochrony czasowej (art. 41 ustawy z 23 stycznia 2026 r.).

Kto i w jakim terminie składa powiadomienie

Powiadomienie składa polski pracodawca w ciągu 7 dni od dnia, w którym cudzoziemiec rozpoczął pracę (art. 5a ust. 1). Składa się je przez system teleinformatyczny do powiatowego urzędu pracy właściwego według siedziby pracodawcy albo miejsca jego pobytu stałego (art. 5a ust. 2 i 6). Przy awarii systemu pracodawca powiadamia najpóźniej pierwszego dnia roboczego po jej usunięciu (art. 5a ust. 3).

Co zawiera powiadomienie

  • dane pracodawcy: nazwę, adres, NIP i REGON albo PESEL, symbol PKD,
  • Twoje dane: imię i nazwisko, obywatelstwo, dokument, PESEL i tytuł pobytu,
  • rodzaj umowy, stanowisko lub rodzaj pracy, miejsce pracy,
  • stawkę wynagrodzenia, wymiar czasu pracy lub liczbę godzin,
  • liczbę wszystkich osób pracujących u pracodawcy (art. 5a ust. 4).

Kiedy powiadomienie trzeba złożyć ponownie

Pracodawca powiadamia urząd ponownie w ciągu 7 dni, gdy (art. 5a ust. 5):

  • zmienił się rodzaj umowy,
  • zmieniło się stanowisko lub rodzaj pracy,
  • zmniejszono wymiar czasu pracy albo liczbę godzin,
  • obniżono stawkę wynagrodzenia.

Zwiększenie wymiaru czasu pracy albo stawki nie jest na tej liście.

Skutki braku powiadomienia

Kto nie dopełnia obowiązku z art. 5a ust. 1 lub 5, podlega grzywnie od 1 000 zł do 3 000 zł (art. 84 ust. 6). Dane z powiadomienia mogą otrzymywać m.in. Państwowa Inspekcja Pracy, Krajowa Administracja Skarbowa, Straż Graniczna i ZUS (art. 5a ust. 8).

Co jeszcze musi zrobić pracodawca

Powiadomienie nie zastępuje umowy. Pracodawca zawiera z Tobą umowę w formie pisemnej przed dopuszczeniem do pracy (art. 5 ust. 1). Jeśli umowa jest po polsku, a nie znasz polskiego, przed podpisaniem przedstawia Ci jej treść na piśmie w wersji dla Ciebie zrozumiałej (art. 5 ust. 2). Dla powiadomień złożonych przed 5 marca 2026 r. art. 40 ustawy z 23 stycznia 2026 r. odsyła do art. 22 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Inne podstawy pracy opisuje poradnik o pracy cudzoziemca, a oświadczenie dla obywateli Ukrainy - oświadczenie o powierzeniu pracy.